BİR LİDERİN SADECE "SEÇİLMİŞ GÖZLERDEN" GÖRÜNÜŞÜ


Elisabeth Bumiller
New York Times 12 Temmuz 2003

Geçen yaz ulusal gazetelerin arka kapağında bakışları üzerine toplayan yandaki fotoğraf, Beyaz Saray'dan dağıtılan resmi bir fotoğraftı. Fotoğraf, Başkan Bush'u kalın bağırsaklarındaki bir rahatsızlık nedeniyle ilaç aldıktan birkaç saat sonra, Camp David yolunda enerji dolu bir şekilde uzun adımlarla yürürken gösteriyordu. Bu, ülke işlerini yeniden devralmaya hazır baş yöneticinin gururunu okşayan bir portreydi.

Foto muhabirleri bunun şaşılacak bir şey olmadığını söylüyor; Başkan seçti ve o fotoğrafın medyaya dağıtılmasına izin verdi. Beyaz Saray'ın şef fotoğrafçısı ve o hafta Camp David'de fotoğraf çekmeye izinli olan tek fotoğrafçı olan Eric Draper, çektiği fotoğrafı Başkan Bush'a dijital makinanın arka ekranından gösterdi. Eric şöyle diyor: ''Başkana fotoğraf hakkında ne düşündüğünü sordum, 'O.K. çok iyi' cevabını aldım."

Bütün eski başkanlar resmi fotoğrafçılara sahipti ve hepsi başkanı ve ekibini en iyi lanse edecek şekilde Beyaz Saray fotoğrafları çektiler. Fakat fotoğrafçılar, fotoğraf editörleri ve hatta hükümet yetkilileri şu ortak görüşte birleşiyorlar ki, dışarıdaki gazetelerde ve ajanslarda çalışan foto muhabirleri, daha önceki hiçbir hükümette olmadığı kadar Başkan Bush'un yetkilileri tarafından engelleniyor. Onlar, bunun için iki neden olduğunu söylüyorlar: Hükümetin gizlilik isteği ve karelerin çabuk yayılmasını sağlayan dijital fotoğrafları e-maille yollamak gibi yeni teknolojiler...

New York Modern Sanatlar Müzesi Fotoğraf Bölüm Başkanı ve "Amerikan Politikacıları: 1843'ten 1993'e Fotoğraflar'' isimli kitabın yazarı Susan Kismaric, ''Gerçek şu ki; fotoğraflar her zaman kontrol edildi'' diyor. Bayan Kismaric, fotoğrafçı Mathew Brady’nin Başkan Lincoln'ün çok iyi fotoğraflarını çektiğini ve Kennedy tarafından özel izinle çekimler yapmasına izni verilen Jaques Lowe’ın kabinenin en hoş fotoğraflarını çektiğini belirtiyor.

Başkan Bush’un resmi fotoğrafları, genel olarak, Teksas’taki çiftliğinde başında kovboy şapkası olduğu halde fırçayla temizlik yapan fotoğraf karesi gibi insancıl, azimli lider görüntüsünü çiziyor. Diğer kareler de, Bush’u işlerine çok derinden bağlı Başkan imajını yansıtan şekilde gösteriyor, tıpkı son günlerde sık sık kullanılan Oval Ofis’te Irak’a karşı başlatılan savaşın sabahı yapılan toplantı sırasında çekilen fotoğraf gibi.

“Kesin olan şu ki; biz Başkan’ın iyi göründüğü kareler arıyoruz’’ diyor Draper. AP için çalışan 38 yaşındaki Draper, Başkan’ın seçim kampanyası için işi bırakmış ve seçim sonrası Beyaz Saray’da fotoğrafçı olarak işe başlamış.

Fotoğraf editörleri, Beyaz Saray’daki limitli çekim izniyle ilgili problemin şu sonucu doğurduğuna inanıyorlar: Beyaz Saray fotoğrafları teknik olarak mükemmel olurken ve tarihin önemli anlarını yansıtırken, bu gazetecilik değil hükümetin istediği tarz kareler oluyor. Reagan döneminden beri Beyaz Saray’da görev yapan usta fotoğrafçı Chuck Kennedy de şöyle konuşuyor: “Bu yönetim, kriz dönemlerinde kendi istediği fotoğraf karelerini kendi işçiliğiyle ortaya koyuyor. Bu ürünlerin çok iyi bir işçilik olup olmadığını bilmiyorum ama bizim sadece tek bir ağızdan çıkan bir şeyler yaptığımızı söyleyebilirim.’’

Beyaz Saray’ın eski Basın Müşaviri Ari Fleischer, bir röportajında gizliliğini korumaya çalışan bir Başkan’la en iyi işi yapmaya çalışan foto muhabirleri arasında ortak bir noktayı yakalamaya çalıştığını söylemişti. “Bu mümkün olmadığında, Beyaz Saray fotoğrafçısı Başkan’la ilgili en iyi ışığı yakalamaya çalışıyor’’ diye konuşuyor Fleischer.

Bush, Beyaz Saray fotoğrafçılarının uzun süredir söylediğine göre, objektifin karşısında babası, Reagan ya da Clinton kadar rahat değil. Newsweek'in Editörlerinden Gerald R.Ford'un Beyaz Saray Fotoğrafçısı David Hume Kennerly şöyle konuşuyor: "Odada bir fotoğrafçı olması sanırım onun dikkatini dağıtıyor. O doğal bir insan, kendi tipinden rahatsız değil ama sürekli fotoğraflanmak onu rahatsız ediyor."

Editor & Publisher'da geçen ay yayınlanan bir makalede gazetelerin Beyaz Saray'ın beğenisini kazanmayan fotoğrafları sık sık yayınladığını söylüyor. Başkan, geçen yaz AP'den Scott Linlaw'a Texas'taki çiftliğinde bir röportaj verdiğinde yanında foto muhabiri istememişti diyor Mr.Fleischer. Yine de Beyaz Saray, Draper'a işi yapmalarını söyledi. Haftalarca gazetelerde yayınlanan fotoğraflar Başkan Bush'un tişört ve kovboy şapkasıyla Texas'ta sabah güneşine karşı çekilmiş siluetini yansıtıyordu.

Irak Savaşı'nın başladığı sabah Oval Ofis'te Draper tarafından çekilen yandaki fotoğraf, Başkan Bush, Başkan Yardımcısı Dick Cheney ve CIA Başkanı George Tenet'i hararetli bir tartışma anında gösteriyor. Beyaz Saray Personel Şefi Andrew H.Card Jr. fotoğraflara baktı. Beyaz Saray yetkilileri bu fotoğrafın çekimi için içeri alınan bir grup foto muhabirinin güvenliği riske attığını ve toplantının değiştirildiğini söyledi. Mr.Fleischer, H.Card Jr.’a "Foto muhabirleri içeri geldiğinde siz Oval Ofiste miydiniz?. Bu fotoğraf çekilmemeliydi aslında" dedi. Beş Başkanlık fotoğrafçısı arasında şef olan Draper, Başkan'ı gün boyunca bir gölge gibi takip ediyor ve iç ve dış gezilerinde ona her zaman eşlik ediyor. Beyaz Saray arşivleri ve Web sitesi için tüm resmi toplantıları ve olayları fotoğraflıyor. Fotoğraflar medyaya dağıtılmadan önce Draper, her zaman Beyaz Saray İletişim Direktörü Dan Bartlett'e örneğin 5 aynı kare varsa hangisini seçmeleri gerektiği konusunda danışıyor.

Fotoğrafçılar hassas toplantıları fotoğraflamak için Beyaz Saray ile sürekli tartışmaya hazır durumda oluyorlar. En çok söyledikleri ise Başkan'ı sürekli izleyen bir avuç fotoğrafçı olduğu, onlara da bu çekim için izin verilmesi gerektiği şeklinde oluyor.

Time Dergisi'nin fotoğrafçısı ve "Özel ve Tüzel: Başkan'ı 20 yıl Fotoğraflamak" isimli kitabın yazarı Diana Walker "Bir dokunuş, bir bakış bir çeşit el-kol hareketi ya da mimik. Çok aydınlatıcı, bilgi verici olabilir" diyor. Bayan Walker, 1997'de, Başkan Clinton ikinci kez başkan seçilmesi dolayısıyla konuşma yaparken, Hilary Clinton'ın üzerindeki süper-mini eteği göstermek için montunu açan kızına bakışını fotoğraflamıştı.

Beyaz Saray'da Time adına foto muhabirliği yapmış olan emekli Dirk Halstead ise Beyaz Saray'la ilgili şöyle diyor: "Siz sadece onların sizin görmenize izin verdiği şeyleri görüyorsunuz." Teksas Üniversitesi'ndeki Amerikan Tarihi Merkezi'nde Başkanlık fotoğrafları koleksiyonu hazırlayan Halstead, dışarıdaki foto muhabirlerinin içeride istenilen fotoğrafları çekememesi, Başkan Bush'un döneminde bir boşluk oluşturuyor diye konuşuyor. Eric'in fotoğraflarının önünde olduğunu ancak onların şüpheli olduğunu, çünkü Eric'in Başkan için çalıştığını belirten Halstead, en kısa sürede bu konuyla ilgili bir tavır alınması gerektiğini belirtiyor.


fotomuhabiri.com için çeviren: Tolga ADANALI