NY Times, W Post ve AP’nin etik ilkeleri

Çeviri: Umur Koçak Semiz —     

New York Times 

The New York Times

“New York Times’ın muhabirleri, editörleri, foto muhabirleri ve diğer tüm haber çalışanlarının ortak ve temel gayesi, gazetenin güvenirliğini korumaktır. Gazetenin haber, yazı işleri ve idari yöneticileri, 1998 yılında ortak bir açıklama yapmıştır: “En büyük gücümüz, Times’ın itibarı ve ünüdür. Bu itibarla ünü baltalayacak ya da zayıflatacak her şeyden kaçınmak ve artırmak için de elimizden gelen her şeyi yapmak zorundayız.”

Halkın bazı gazetecilerin ve bazı gazetelerin tarafsızlığı, doğruluğu ve güvenirliğiyle ilgili giderek artan bir biçimde ve hatta haklı şüphelere kapıldığı bir dönemde, Times’ın ve kadrosunun, okuyucuların inancını ve haberlerimize güvenini sarsabilecek herhangi bir şey yapmamasını garantilemek için olası en yüksek standartları sağlaması zorunludur.

Bu, çalışanların fiili ya da açık bir çıkar çatışması doğurabilecek ve böylece gazetenin etik duruşunu tehdit edebilecek herhangi bir etkinlikten kaçınmak için tetikte olması anlamına gelir. Bu, aynı zamanda her gün uyguladığımız gazeteciliğin, iftiranın ötesinde olması gerektiği anlamına gelir.

Bir haberin herhangi bir kısmını tahrif etmenin hoş görülmeyeceğini ve böyle bir durumun otomatik olarak işten atılma da dahil olmak üzere disiplin cezasıyla sonuçlanacağını hatırlatmaya gerek yok. Ancak haber sektöründeki sürekli artan kontrol ortamında belirli bazı uygulamalar hakkında bazen ortaya çıkabilen sorunları çözümlemek için aşağıdaki ilkeler önerilmiştir. Bulardan, fotoğraf ve görüntülere ilişkin olanları aşağıdadır :

Gerçekliği betimlemek amacıyla sayfalarımızda yer alan görüntüler, her açıdan gerçek olmalıdır.

Bir görüntü, tekrar düzenlenemez, tersine çevrilemez ya da çarpıtılamaz; herhangi bir kişi ya da bir şey eklenemez ya da çıkarılamaz (konuyla ilgisi olmayan dış kısımların çıkarılması için kabul edilen kesme uygulaması buna dahil değildir).

Renk düzenlemeleri ya da fotoğrafların siyah-beyaz’a çevrilmesi, eskiden görüntülerin karanlık odada işlenmesi sırasında kullanılan karanlık odada maskeleme tekniklerinde olduğu gibi temiz ve doğru bir kopya elde etmek için zorunlu olan durumlarla sınırlanmalı ve en az düzeyde uygulanmalıdır.

Haber fotoğraflarında poza izin verilmez. Kolajlar, montajlar, portreler, moda ya da dekorasyon resimleri, hayal ürünü kurgu durumları ve bir aletin nasıl kullanılacağına dair resimlerdeki müdahalemiz, okurun yanlış anlamasına neden olmamalı ve kesinlikle kandırma amacı gütmemelidir. Eğer ufacık bir şüphe dahi varsa müdahalemiz başlıklar ve notlarla açıklanmalıdır. İstisnai durumlarda şüpheli durumlar ve öneriler için tasarım müdürüne, genel yayın müdürüne ya da haber bölümüne danışılması gerekir. ”

Washington Post

“Okuyucularımız, bir olayın doğru kaydedilmesi konusunda fotoğraflara güvenirler. Fotoğraflarda okuyucuları yanıltacak ya da bu olayların doğruluğunu saptıracak şekilde değişiklikler yapılması kesinlikle yasaktır. Kontrastın ayarlanması ve siyah-beyaz (gray scale) gibi geleneksel karanlık oda tekniklerine ise izin verilmiştir. Fotoğraf görüntülerinin işlenmesine olanak tanıyan yeni teknolojiler, gerçekle kurmaca arasındaki çizgiyi bulanıklaştırmıştır.

Washington Post, gerçek olayları saptırmamak ya da fotoğraf kolajının veya görüntünün gerçek olayları betimlediğini ima etmemek kaydıyla bu teknolojilerin kullanımına izin verir.

1. Fotoğraf, bir olayın kaydedilmesini sağlayan araç olarak güven kazanmıştır. Bu güvene asla ihanet etmemeliyiz. Haber fotoğraflarının içeriğini asla değiştirmemeyi bir politika olarak benimsedik. Bu, görüntüye herhangi bir şeyin eklenmemesi ya da uygun olmayan konumdaki bir el ya da ağaç dalı gibi şeylerin çıkarılmaması anlamına gelir. Daha iyi bir görüntü elde etmek amacıyla normal kontrast ayarlamalarına ve siyah-beyaz (gray scale) tekniğinin kullanılmasına izin verilir.

2. Fotoğraflarda siluetler, biçimsel çarpıtmalar, açılı görüntüler ve fotoğraf üzerindeki metinler. Siluetlerin, sıkça kullanılmaması gerekir -genellikle de bu hak özel konulara ayırılır. Biçimsel çarpıtmalardan ve fotoğrafları belirli bir açıya eğmekten ne pahasına olursa olsun kaçınmak gerekir. Nadiren başlık ya da fotoğrafaltı yazısı, fotoğrafın üzerine bindirilebilir. Kullanımla ilgili herhangi bir şüphe söz konusuysa fotoğraf ya da haber müdürlerine ya da yardımcıların danışılması gerekir. Kimi durumlarda yönetici editöre ve idari editöre de başvurulabilir.

3. Fotoğrafların hiciv, dedikodu ya da görsel oyunlar için tamamen ya da kısmen kullanımı ve fotoğraf kolaj kullanımı, koşullu olarak kabul edilebilir. Fotoğrafların, kolaj sanat çalışmalarında kullanımına sadece açıklayıcı amaçlar için izin verilir. Bu, izlenimsel ya da yoruma açık sanat eserlerinin öyküleriyle sınırlanmalıdır. Bu, haberleri içermez; fotoğraf ya da haber müdürlerinin ya da onların yardımcı editörleri tarafından önceden onaylanması gerekir. Aynı zamanda yönetici editör ve yazı işleri yönetmenin de onayı gerekebilir.

4. Dijital fotoğraflarda değiştirme. Yeni görüntü türleri yaratmak için teknoloji kullanımı, sadece bu tür bir kullanım kurgusal imge eseri olduğunda kabul edilebilir. İçeriğin gerçek olmadığını açıklamak için başlık kullanmak gerekiyorsa o görüntüyü kullanmamız gerekir.

5. Değiştirme Kararı. Bir fotoğrafı değiştirme fikri oluştuğunda bir gerçeklik kontrolü yapın. Bu, gerçekten iyi bir fikir mi? Okuyucuların kafası karışır mı? Diğerleri bu ironi ya da görsel oyunu anlar mı? Ya da şu kuralı benimseyebilirsiniz: topu üstteki editörlere atın. ”

Associated Press – Fotoğraf Düzenleme Politikası

“Fotoğrafların elektronik olarak işlenmesiyle ilgili politikamız üzerine aşağıda verilen açıklama, yüksek hızla fotoğraf iletimi ve dijital fotoğraf işlenmesinin başlangıcında 1990 yılında yayınlanmıştır. O zaman olduğu gibi bugün de hala geçerliliğini korumaktadır.

Elektronik görüntüleme, fotoğrafların düzenlenmesinde neyin etik olduğuna dair yeni soru işaretleri oluşmasına neden olmuştur. Soru yeni olabilir ama yanıtları, eski değerlerde bulabiliriz. Basitçe söylemek gerekirse Associated Press, fotoğrafları değiştirmez. Fotoğraflarımızın daima gerçeği anlatması gerekir.

Bilgisayar, fotoğrafların düzenlenmesinde oldukça gelişmiş bir araç haline geldi. Bilgisayar, bizi maskeleme gibi zor anlaşılır baskı tekniklerinin kullanıldığı kimyasal karanlık odaların dışına çıkardı. Günümüzde bu terimlerin yerini “görüntü işleme” ve “zenginleştirme” gibi kavramlar aldı. Bu tür kapsamlı terimlerin yanlış yorumlanabileceği bir dönemde sınırları yeniden belirlememiz ve bazı temel ilkeleri tekrar etmemiz gerekir.

Associated Press, dünyanın en büyük haber ajanslarından biri

Bir fotoğrafın içeriği, ASLA değiştirilmez ya da işlenmez. Sadece yakma, maskeleme, tonlama ve kesme gibi standart baskı yöntemlerinin kabul görmüş kurallarına izin verilir.

Rötuş, normal çiziklerin ve toz zerrelerinin kaldırılmasıyla sınırlandırılmıştır.

Orijinale uygun bir kopya elde etmek için renk düzeltilmesi yapılmadan önce ciddi bir biçimde düşünmek gerekir. Anormal renk ya da tonlama durumlarının başlıkta açıkça belirtilmesi gerekir. Renk düzenlemesi, her zaman en az düzeyde olmalıdır. Bu tür konularla ilgili aklınızda herhangi bir soru işareti oluştuğunda derhal kıdemli bir editöre danışmalısınız.

Associated Press’in haber fotoğraflarının bütünlüğü en önemli önceliğimizdir. Hiçbir şey, Associated Press’in saygınlığından önce gelemez.”

Kaynak: www.poynter.org

Katkılarından dolayı Melih Zafer Arıcan’a teşekkürler.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>