Magnum’un yıldız ismi Pellegrin’e “kurgu” suçlaması

Paolo Pellegrin’in tartışılan fotoğrafı. Fotoğrafta elinde silahıyla Shane Kaller, gözüküyor. Rochester’da yaşayan eski bir ABD Denizcisi ve bir RIT Universitesi Foto Muhabirliği öğrencisi olan Keller, hikaye ile özleşmediğini ve Pellegrin’in etik olmayan bir fotoğraf çektiğini söylüyor.

Hepimizin fotoğraflarını olmasa da en azından ismini yakından bildiği Magnum’un Dünyaca ünlü İtalyan foto muhabiri Paolo Pellegrin’in ABD’nin Rochester kentinde çektiği, Ona hem World Press Photo hem de POYI ödülü getiren fotoğrafın “kurgusu” geçen hafta fotoğraf dünyasında en çok tartışılan konularından biri oldu.
Dünyada son yıllarda ismi en fazla öne çıkan foto muhabiri olan ve yıldızı her geçen gün daha da parlayan Pellegrin’in WPP’de 10. ödülünü almasının ardından başlayan tartışmaları biz de Fotomuhabiri olarak sizlerle paylaşmak istedik. Ancak, bunun için tarafların açıklamalarını ve WPP’nin son kararını vermesini bekledik ve şimdi sizlere bu konuyu enine boyuna anlatacağız.

Öncelikle şunu belirtmek isterim, ABD’de bulunduğum dönemde Pellegrin ile -biri Obama’nın 2008 seçimini kazandığı gece Chicago’da olmak üzere- 3 ya da 4 görevde birlikte çalışma fırsatım da olmuştu ve hem onunla tanışmış hem de katıldığı bir seminerde bulunmuş bir foto muhabiri olarak Paolo Pellegrin’in böyle bir tartışmanın içinde bulunmasına üzüldüm. Şimdi size, fotoğrafta giderek yükselen bir kariyer grafiğine sahip ismin kurgu fotoğraf ile suçlanmasını, buna verdiği detaylı cevabı ve World Press Photo’nun açıklamasını aktarıyoruz. Uluslararası bir foto muhabiri olan Pellegrin’i mi yoksa Rochester kentindeki iddia sahipleri yerel gazeteciler ve fotoğraftaki kişinin açıklamalarını mı doğru bulacaksınız kararı size bırakıyoruz.

Rochester kentinin ABD’deki konumu

Fotoğrafın çekildiği Rochester şehrinin Özelliği Ne ?

ABD’nin New York eyaletine bağlı, Kanada sınırına çok yakın, Dünyaca ünlü Niagara Şelaleleri’nin hemen yanıbaşında bulunan Rocherster şehrinde The Crescent, yani Türkçesiyle Hilal, olarak anılan bir bölge ABD’de cinayet oranının en yüksek olduğu yerlerin başında geliyor. Şehrin yüzde 27′lik kısmının oturduğu muhit olan Crescent’da suç oranı, Rochester şehrinin toplam suç oranının yüzde 80′ine denk geliyor. Yüksek suç oranı, bölgede düşük ekonomiyi, diğer mahallelere göçü ve terkedilmiş evlerde uyuşturucu satışı ve kullanımını da beraberinde getirmiş. Rochester’da, özellikle Crescent’daki eğitim oranı da ABD’nin geneline göre alt seviyelerde.

Tartışılan Ödüllü Fotoğrafın Hikayesi Ne ?

Magnum, “Postcards from America/Amerika’dan posta kartları” projesinin bir parçası kapsamında geçen yıl Mayıs ayında ABD’de suç oranının yüksek olduğu bir şehir üzerinde bir fotoğraf çalışması planlıyor. Bunun için ilk akıllara gelen yer, ABD’de bu konuda nam salmış olan Detroit. Ancak, Detroit’in bu ününden dolayı fotoğrafçıların akınına uğraması (Bizde fotoğrafçıların Kırkpınar Güreşlerine ya da İstanbul’da Adalar’a gitme merakı gibi denilebilir) Magnum’u buradan vazgeçiriyor ve istatistiklerde öne çıkan Rochester kentine yönlendiriyor. Rochester’ı Magnum için öne çıkartan bir diğer “duygusal” bağ da 35 mm film döneminin sona ermesinin ardından uzun yıllar direnen ancak teknolojiye yenik düşüp kapanan Kodak fabrikasının merkezinin de bu şehir olması. Yine, RIT olarak anılan Rochester Institute of Technology Üniversitesi’nin geçmiş yıllardaki başarılarından dolayı ünlenen Foto Muhabirliği

Magnum’un projesi Postcars from America

Programı da Magnum’un proje için son kararı vermesinde etken oluyor. Çünkü RIT üniversitesi bu projeye hem bölüm olarak lojistik destek vermeyi öneriyor, hem de Foto Muhabirliği bölümü öğrencilerinin Dünyanın en saygın fotoğraf ajansının projesinde asistan olarak yer almasını teklif ediyor. Proje başlıyor ve 11 Magnum fotoğrafçısı çeşitli zaman dilimlerinde Rochester’a gelerek Crescent’da çalışıyorlar. RIT’in Foto Muhabirliği bölümü öğrencileri de büyük bir zevkle projede asistanlık yapıyor. İşte, tartışmalara konu olan fotoğrafın hikayesi de Paolo Pellegrin’in şehre gelmesi ve RIT öğrencisi Brett ile tanışması ile ortaya çıkıyor. Pellegrin, Brett’e çevresinde silah sahibi arkadaşları olup olmadığını soruyor. Brett’in aklına RIT’den sınıf arkadaşı Shane Keller geliyor. Ve Pellegrin de Keller’ın evinin garajında tartışmalara konu olan yukarıdaki fotoğrafını çekiyor. Bu fotoğraf Pellegrin’e World Press Photo’da General News Stories kategorisinde ödül getiren 12 fotoğraftan biri oluyor.

Pellegrin’i Rochester’da Kim Suçladı, Niye Suçladı ?

Fotoğrafın “modeli” Keller ödül alan fotoğrafta kendisini görünce ve fotoğrafın altındaki bilgileri okuyunca tam anlamıyla “deliye” dönüyor. Hemen RIT’den profesörü Loret Steinberg ile bağlantıya geçiyor, Steinberg de ABD’nin bilinen web sitelerinden BagNewsNotes’dan Michael Shaw’a ulaşıyor ve ikisi Pellegrin’in fotoğrafının aslında gerçeği yansıtmadığını konu alan bir makale yayınlıyorlar.  Keller, bu makalede Paolo Pellegrin’i özetle şu ifadelerle suçluyor :

Shane Keller şu anda Pennsylvania’da bir yerel gazetede foto muhabirliği yapıyor

“Geçen yıl Mayıs aylarıydı, sınıf arkadaşım Brett beni aradı ve Magnum’dan Paolo’ya asistanlık yaptığını, Paolo’nun evinde silahı olan birilerinin fotoğrafını çekmeyi istediğini, aklına benim geldiğimi söyledi. Ruhsatlı silahlarım ve şehirdeki atış alanı Genesee’e üyeliğim vardı. Brett Paolo’yla geldi ve Paolo’nun birlikte fotoğraflarımızı çekmek istediğini söyledi. Ben de kabul ettim. Benim evimde önce bizim düz beyaz duvarda portrelerimizi çekti. Sonra Brett benim silahlarımdan birini aldı ve onunla fotoğraf çekildi. Evdeki fotoğraflardan sonra Paolo atış alanında fotoğraf çekmek istediğini söyledi. Beraber daireden çıkıp atış alanına gitmek üzere garaja indik. Paolo burada birkaç portre daha çekmek istediğini söyledi. İşte o fotoğraf da ben silahlarımla garajdan çıkarken Paolo’nun “bir fotoğrafını çekeceğim” demesiyle ortaya çıktı. Benim de bu fotoğrafa ve altındaki fotoğraf bilgisine itirazım bu noktada başlıyor. Ödül alan fotoğrafın altında şöyle yazıyor, “Elinde silahıyla eski bir ABD Denizci askeri, keskin nişancı, Rochester, ABD”. Ben hiçbir zaman askerde keskin nişancı olarak görev yapmadım ve böyle birşeyi de Paolo’ya hiç söylemedim. Bu fotoğrafı gören bir asker arkadaşım benim kendimi “keskin nişancı” diye tanıtarak yalan söylediğimi düşünecek. Fotoğraf bilgisiyle ilgili bu kısım beni çok üzdü ve sinirlendirdi. İkincisi tuttuğum silah sanki keskin nişancı tüfeğiymiş sonucu ortaya çıkıyor, o sadece bir tüfek. Bir diğer detay da ‘ABD Denizci askeri’ kısmında “Askeri” olarak büyük harfle yazılmalıydı ki bu da ciddi bir imla hatası ve bir Magnum fotoğrafçısına yakışmıyor.

Asıl önemli olan ise şu, fotoğrafın konusu, bilgisi ve röportajın hikayesi Crescent ile ilgili. Bu Crescent denen bölge Rochester’da tam olarak nereleri kapsıyor bilmiyorum. Bildiğim tek şey ben bu Crescent’ın bir parçası değilim. Ben Rochester’da Yahudilerin bulunduğu Brighton denilen oldukça güvenli bir bölgede yaşıyorum.  Akşamları evimin kapısını kilitlemeden uyuyorum. Ben bu hikayenin bir parçası değilim, ne bir adam öldürmeye karıştım, ne bir şiddet olayının parçası oldum, ne de uyuşturucu alıp kullanmışlığım var. Bu fotoğrafın amacının beni diğer insanlara karşı bir tehlikeli kişilik olarak gösterip göstermemek olduğunu bilmiyorum. Ama öyle bir izlenim çıkıyor ve ben öyle bir insan değilim, o dünyaya da ait değilim.

Tabi bir de aklıma şu takılıyor. Bir Foto muhabiri olarak ve özellikle bir Magnum fotoğrafçısı olarak Paolo benim ismimi almaya neden gerek duymadı ? O’na, tam ismimi isteyip istemediğini sordum. Bana ”gerek yok” dedi. Bize hep okulda da öğrettikleri şuydu, çektiğiniz fotoğraf için isimleri mutlaka alın. Tamam bazı durumlarda bu isimler gerekmez ama böyle bir hikayede alınması gerektiği ortada.”

Paolo Pellegrin Magnum’un en gözde ve aktif isimlerinden

Pellegrin İddialara Ne Cevap Verdi ?

Keller’ın bu oldukça öfkeli ve konunun üzerine giden açıklamalarından sonra tüm gözler doğal olarak Magnum’a ve Paolo Pellegrin’e çevrildi. Pellegrin, hemen olmasa da, bir süre sonra NPPA’e (Amerikan Ulusal Basın Fotoğrafçıları Derneği) bir açıklama gönderdi. Pellegrin Keller’ın suçlamalarını şu açıklaması ile savundu :

“Michael Shaw, Loret Steinberg ve Keller fotoğrafımdan hoşlanmadığı için üzüntü duydum. Aslında, belirli bir toplum içinde yaşayan insanların dışarıdan gelen birisini eleştirmeleri pek de sıradışı birşey değil. Benim yaptığım işi ağır buluyorlar. Ben de Rochester’da karşılaştığım pekçok şeyi şok edici ve ağır buldum. Bir belgesel fotoğrafçısının işi yerel kişilerin tartışmadığı ya da algılayamadığı şeyleri ortaya çıkarmaktır. Bu da Rochester’da kolay değil, çünkü insanlar cinayet, ırk ve yoksulluk gibi konularda konuşmaya gönüllü değiller.

Shane yazdığım fotoğraf bilgisinden dolayı beni suçlamış. Shane eski bir Denizci olduğunu kabul ediyor ve Rochester’da silahı ile yaşadığını kabul ediyor. O gün çok iyi hatırladığım Shane’in bana bir keskin nişancı olduğunu söylediğiydi. Ancak, bu konuda ben yanlış algılamış olabilirim ya da yanlış anlatmış olabilir, veya resmi olarak keskin nişancı sıfatı taşımıyor olabilir. Ama uzun süre keskin nişancılıktan bahsetmişti.

Shane yine Onun portresini çektiğimi söylemiş. Bu doğru ve Brett aracılığıyla tanıştırılma şeklimizde anlattığı da doğru. Rochester’da vaktimin büyük bölümünü Crescent’da polisle birlikte dolaşıp röportajlar, portreler ve manzaralar çekerek harcadım. Ama bir isteğim de bu silah olayını çekmekti. Her gazeteci gibi ben de farklı bir bölgede asistanla çalışıyordum ve Onun direktifleri ile Shane’e gittik. Onun portresi ve reaksiyonları bence hikayeye farklı bir heyecan kattı. Shane, O ve silahlarının Crescent ile alakası olmadığını söylemiş. Shane’in de açıklamasında belirttiği gibi Crescent aslında sınırları net olarak bilinen bir yer değil.  Brett’in de beni götürdüğü yerin tam olarak Rochester’da hangi bölge olduğunu bilmediğim için fotoğraf bilgisine Crescent, Rochester değil sadece Rochester yazdım.

Portre çekmekle ilgili Shaw’un makalede belirttiği eleştirileri ise hiç anlamlandıramadım. Portre çekmek foto muhabirliğinin en önemli özelliklerinden birisidir. Son olarak şunun altını tekrar çiziyorum, Shane’in fotoğrafı Rochester’daki durumu özetliyor ve hikayenin bir parçası. Şuna da açıklık getiriyim, fotoğrafın nasıl çekildiğiyle ilgili herhangi bir sıkıntı duymuyorum. Bir not: Ne Shaw, ne Steinberg ne de Keller benimle iletişime geçme girişiminde bulunmadılar. Brett’den ya da Crescent’daki bir polis memurundan görüş almamışlar. Gazeticilik yapmaya çalışıyorlar, ama gazeteciliğin altın kurallarını yerine getirmiyorlar”

World Press Photo

World Press Photo ve POYI’nin Açıklaması Ne Oldu ?

Tüm bu tartışmaların ardından World Press Photo ve POYI’den de konuyla ilgili kısa açıklamalar geldi.  WPP Basın Sözcüsü Barbara Bufkens British Journal of Photography’den Oliver Laurent’e şöyle dedi : “Biz ödül kazanan tüm fotoğrafların ve hikayelerin araştırmasını kendi bağımsız sistemimizde yaparız. Amaç, katılımcıların yani fotoğrafçıların verdiği bilgiyi doğrulamak üzerinedir ve bu tüm fotoğraflar ile ilgilidir. Bu standart olarak uygulanan bir prosedürdür ve her fotoğrafta olduğu gibi tartışma konusu olan fotoğraf için de uygulanacaktır”

Pictures Of The Year Internatioanl (POYI)

POYI direktörü Rick Shaw ise, “Picture of The Year International foto muhabirlerinin dürüstlüğüne saygı duyar. POYI’ye katılan her yarışmacının da gazetecilik kuralları çerçevesinde hareket ettiğinin bilincindeyiz. POYI fotoğrafçı hakkında herhangi bir etik çıkarımda bulunmaz. Ancak fotoğrafçı bunu talep ederse biz durumu tekrar gözden geçirerek bir açıklamada bulunuruz”

 

Shane Keller’ın iddiaları ve Paolo Pellegrin’in savunmalarının ardından World Press Photo ve POYI’den yapılan açıklamaları da yayınladıktan sonra, kimin haklı olduğuyla ilgili kararı size bırakıyoruz.

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>